قرارداد دوجانبه برق چیست؟
قرارداد دوجانبه برق توافقی است میان تأمینکننده برق (نیروگاه یا شرکت خردهفروش) و مصرفکننده صنعتی یا بزرگ برای خرید مستقیــم و بدون واسطه انـرژی الکتریکی. این نوع قرارداد به مصرفکنندگان بزرگ این امکان را میدهد تا انرژی موردنیاز خود را با قیمت توافقی، شرایط پرداخت منعطف و اطمینان از تداوم تأمین برق تهیه کنند. قرارداد دوجانبه برق تحت نظارت مستقیم بهره بردار مستقل بازار برق (شرکت مدیریت شبکه برق ایران) ثبت شده و قابلیت انعطاف بسیار بالایی دارد.
شرکت خردهفروشی برق چه نقشی دارد؟
شرکتهای خردهفروشی برق در واقع واسطهای تخصصی میان تولیدکنندگان (نیروگاهها) و مصرفکنندگان صنعتی هستند. این شرکتها با تجمیع تقاضای چند مشترک، مذاکره با نیروگاهها، مدیریت ریسک نوسانات قیمت و ارائهٔ خدمات جانبی مانند مشاورهٔ مدیریت مصرف، نقش یک تأمینکنندهٔ حرفهای انرژی را ایفا میکنند. برای صنعتی که تخصص یا زمان کافی برای رصد لحظهای بازار برق را ندارد، همکاری با یک خردهفروش میتواند مسیر خرید برق را سادهتر، اقتصادیتر و قابلپیشبینیتر کند.
مطابق با مصوبه هیأت وزیران (شماره ۳۵۷/ت۵۷۴۶۷ه مورخ ۷/۲/۱۳۹۹):
تمـامی مشتـرکین صنعتی با دیماند قراردادی بیش از ۱۵۰ کیلووات موظفاند برق مصـرفی خـود را از طـریق قـراردادهـای دوجانبـه یا بورس انـرژی تأمیـن نماینـد.
مطابق با این دستور العمل چنانچه مشتـرک اقدامی در جهت تامیـن برق از روشهای پیش بينی شده در «دستورالعمل توسعه مبادلات برق» صـورت ندهد در اولويت برنامه مـديريت بار (خاموشی) قرار خواهد گرفت، ضمناً به شرکت برق منطقه ای و توزيع نيروی برق اجازه داده میشود برق مصرفی را به نيابت از طرف مشترک تامين و براساس ميزان انرژی تامين شده و برمبنای حداکثر قيمت برق در بازار عمده فروشی برق و با اعمال ضريب ۳/۱ محاسبه و دريافت نمايد
چرا صنایع به خرید برق از خردهفروشیها نیاز دارند؟
کارخانهها و صنایع پرمصرف با چالشهای مختلفی روبهرو هستند:
۱. افزایش هزینه انرژی: برق یکی از مهمترین هزینههای عملیاتی بسیاری از صنایع است و کوچکترین تغییر در نرخ انرژی میتواند روی قیمت تمامشده محصول اثر بگذارد.
۲. ریسک محدودیت برق و خاموشی: در دورههای اوج مصرف، صنایع پرمصرف بیشترین تأثیر را از محدودیتهای شبکه دریافت میکنند.
۳. نیاز به برنامهریزی مالی: قیمتگذاری توافقی برق میتواند امکان پیشبینی بهتر هزینههای انرژی را برای مدیران فراهم کند.
روشهای خرید برق برای صنایع
۱. خرید برق از طریق قرارداد دوجانبه
در این روش، مصرفکننده با یک نیروگاه یا شرکت خردهفروش برق قرارداد منعقد میکند و انرژی مورد نیاز خود را طبق شرایط توافقشده دریافت میکند.
مزایای این روش:
امکان توافق روی قیمت برق
مدیریت بهتر هزینه انرژی
شرایط پرداخت منعطفتر
کاهش پیچیدگی فرآیند خرید
۲. خرید برق از بورس انرژی
در بورس انرژی، مصرفکننده برق مورد نیاز خود را از طریق سازوکار معاملات بورس خریداری میکند.
ویژگیهای این روش:
قیمتها بر اساس شرایط بازار تعیین میشوند
نیازمند فرآیندهای معاملاتی و ثبت سفارش است
ممکن است با نوسان قیمت همراه باشد
تفاوت قرارداد دوجانبه با خرید برق از بورس انرژی
در خرید از بورس انرژی، مصرفکننده باید پیش از مصرف و برای ماه آینده برق مورد نیاز خود را خریداری کند؛ این موضوع در صورت اختلاف بین میزان خرید و مصرف واقعی، موجب خسارت مالی (جریمه یا بستانکاری ناقص) میشود.
اما در قرارداد دوجانبه، برق پس از مصرف و بر اساس میزان واقعی مصرفشده خریداری
میشود — یعنی پرداخت فقط برای آنچه واقعاً مصرف شده است.
|
ویژگی کلیدی |
خرید از بورس انرژی |
قرارداد دوجانبه(گروه مجمر) |
|---|---|---|
|
زمان پرداخت |
نقد و پیش از مصرف |
اعتباری و پس از مصرف |
|
دقت خرید |
تخمینی(احتمال جریمه) |
۱۰۰% مطابق مصرف واقعی |
|
فرآیند اداری |
پیچیده(کد بورسی) |
ساده(توسط گروه مجمر) |
|
ریسک نوسان قیمت |
بالا(لحظه ای) |
پایین(قیمت توافقی) |
چطور از جریمه ۱.۳ برابری قیمت برق جلوگیری کنیم؟
طبق دستورالعملهای جدید وزارت نیرو، مشترکین صنعتی بالای یک مگاوات اگر برق خود را از طریق قرارداد دوجانبه یا بورس انرژی تأمین نکنند، مشمول جریمه سنگینی میشوند. در این حالت، شرکت برق منطقهای به نیابت از مشترک، برق را تأمین کرده اما هزینه آن را با حداکثر قیمت بازار عمدهفروشی و اعمال ضریب ۱.۳ (۳۰ درصد جریمه اضافی) محاسبه میکند.
راهحل قطعی برای حذف این جریمه: تنها راه فرار از این هزینهی مازاد، انعقاد قرارداد دوجانبه برق است.
با این کار:
۱. شما از شمول تأمین برق نیابتی خارج میشوید.
۲. جریمه ۳۰ درصدی (ضریب ۱.۳) کاملاً از قبض شما حذف میشود.
۳. مدیریت هزینههای انرژی از کنترل شرکت برق خارج شده و به دست خودتان (با نرخ توافقی) میافتد.
مزایای همکاری با گروه مجمر
گروه مجمر با تکیه بر شبکه گسترده تأمینکنندگان و نیروگاههای همکار، امکان ارائهی نرخ رقابتی و پایدارترین تأمین برق صنعتی را فراهم میکند.
- تأمین برق از چندین نیروگاه با قیمتهای متنوع
- مدیریت کامل قرارداد و ثبت آن در سامانه شرکت مدیریت شبکه برق ایران
- پوشش تمامی ریسکهای بازار و نوسانات قیمت
- ارائه مشاوره تخصصی در انتخاب بهترین مدل تأمین برق
- تضمین کیفیت خدمات و استمرار تأمین انرژی
- امکان خرید برق سبز از بورس انرژی برای مشترکین
- حذف جریمه ماده ۱۶ (قانون جهش تولید) قبض مشترکین در صورت خرید برق سبز
قرارداد دوجانبه برق، راهحلی هوشمند و اقتصادی برای صنایع و واحدهای بزرگ است تا با کاهش هزینهها، حذف جریمهها و تضمین پایداری برق، از مزایای واقعی بازار آزاد انرژی بهرهمند شوند.